ANASAYFA | ÖN BİLGİLENME FORMU | BİLMEK İSTEDİKLERİNİZ | HASTA HİKAYELERİ | BİZE ULAŞIN
Üye girişi yapmak için lütfen tıklayınız.
Üye olmak için lütfen tıklayınız.
 
HEMOROİD, ANAL FİSSÜR,
REKTOSEL
gibi
hastalıklarda
Tedavi Kararı?










Paylaş - Yazdır

Anal Fissür Neden ve Nasıl Oluşur?

      Tuvalet bağımlı olarak makatta ağrı, kanama gibi sıkıntılar yaşanıyorsa ANAL FİSSÜR hastalığını da göz ardı etmemek gerekir.
      Anal Fissür (çatlak)’ün neden oluştuğuna dair çeşitli görüşler olmasına rağmen kesinlik kazanmış net bir görüş yoktur. En sık kabul gören görüş ise Mekanik Travmadır. Yani itme, gerilme ve bası gibi çeşitli mekanik güçlerle makat açılmaya zorlanır ve travma (yaralanma) oluşur.

      Hâlbuki Normal beslenme ve barsak hareketliliği (Kolon Motilitesi) sonucu oluşan sıkışma hissi ile birlikte tuvalete gidilir. Müteakiben de Normal Dışkılama kuralları çerçevesinde dışkı boşaltılır ve rahatlama elde edilir. Bu düzenek; “gereksiz ıkınma” gibi ek mekanik güce ve zorlanmaya ihtiyaç duymadan makatın açılmasına, dışkının da yılan gibi kayarak kendiliğinden makattan çıkmasına göre kurgulanmıştır.

      ● Mekanik Travma görüşüne göre makatı açılmaya zorlayan ve makatta travmaya (yırtık veya çatlağa) sebep olan mekanik güçlerin başında KABIZLIK gelir. Sıklıkla kalın-sert dışkı olarak bilinen kabızlıkta; makatı açılmaya zorlayan asıl güç; zorlanma boyutuna ulaşan gereksiz ıkınmalardır. (Zorlanma=Katmerli gereksiz ıkınma)

      ● Diğer taraftan, düzenli olarak tuvalete gidiliyor ve yumuşak-ince kıvamlı dışkı çıkıyor da olsa; Dışkılama Güçlüğü adı altında bir kabızlık da yaşanabilir. Hatta birçok kişi, yaşadığı dışkılama güçlüğünün (kabızlığın), yani gereksiz ıkınmalarla makatı açılmaya zorladığının farkında bile değildir. Benzer bir şekilde patlayıcı tarzda cıvık dışkılama, yani ishal durumu da makatı açılmaya zorlar ve mekanik travmaya (yara) yol açar.

      ● İlave olarak anal seks'i tercih eden kadın ve erkeklerin (aktif homoseksüel) makatları da; penis veya çeşitli yabancı cisimlerle haricen (dışardan) açılmaya zorlanır ve travmaya (yara) maruz kalır.

      ● Ayrıca iki ve daha fazla pakenin (memenin) alındığı hemoroid ameliyatı sonrasında makatın açılma (esneme) özelliğinde kayıp (daralma) oluşabilir. Özellikle de ameliyat sonrası belirginleşen ağrı ve ağrının tetiklediği Anal Spazm’ın; kullanıcı eğitimiyle çözümlenmediği veya farkına varılmayan dışkılama güçlüğü nedeniyle çözümlenemediği hastalarda... Çünkü devam eden gereksiz ıkınmalar nedeniyle makat; her dışkılamada açılmaya zorlanır ve travmaya (yara) maruz kalır.

      ● Son yıllarda sık rastlanan girişi (beslenmeyi) azaltmaya odaklı ve/veya dışkı yumuşatıcı takviyeli diyet programları da çıkışta mekanik travmaya (yara) yol açar. Çünkü azalan dışkı miktarı ve/veya cıvıklaşan dışkı kıvamına bağlı olarak belirginleşen gereksiz ıkınmalarla makat açılmaya zorlanır ve travmaya (yara) maruz kalır.

      Dikkat edileceği üzere dışkı aracılığıyla makatta oluşan tüm dâhili mekanik travmalar; bir şekilde gereksiz ıkınma ve zorlanmalarla karakterize HATALI DIŞKILAMA işlevi, dolayısıyla da KULLANICI HATASI temelinde oluşmaktadır. Aslında anal seks gibi harici mekanik travmalar da kullanıcı hatası sonucu oluşur. Ama bu durumu “cinsel tercih” deyip geçiştirelim. Çünkü kişi için her tercih bir vazgeçiştir.

      Nedense çoğu kişi; “ıkınma”, “zorlanma” ve “katı-sert dışkı” kavramlarını “aynı şey” olarak tanımlar. Hatta bu doğrultuda dışkısı da yumuşaksa; “ıkınmadığını (gereksiz)” ifade eder. Dolayısıyla kullanıcı hatası yapmadığını, yani arabasını asfaltta kullandığını düşünür. Ama asfalt diye bildiği; dağ, taş yoludur. Farkında mı? Tabii ki değil...
      Normal dışkılama işlevi; daha anlaşılır olması için "Mermiyi namluya ver, ama namludan sen çıkarma, bırak kendiliğinden çıksın" modeli olarak düşünülebilir. Tuvalette; diyafram nefesi ve karın kasları kullanılarak dışkının makat ağzına yönlenmesi sağlanır. Yani mermi namluya verilir. İşte normal dışkılama işlevi için olması gereken ıkınma, sadece bu kadardır. Ama sıklıkla, dışkının kendiliğinden çıkmaması veya beklenememesi gibi sebeplerle karın kasları, tekrar devreye sokulur ve dışkı çıkışı sağlanır. Yani mermi, namludan da çıkarılır. İşte dışkının, karın kaslarının sağladığı ek mekanik (itici) güç eşliğinde makattan da çıkarılmasına gereksiz ıkınma adı verilir. Sıklıkla da çocukluk yıllarında edinilen “tuvalet tutma ve erteleme” ile Ihhlaa da çıkar” öğretilerinin bir devamı olarak ve farkında olmadan yapılır. Dolayısıyla makat, gereksiz ıkınmalarla açılmaya zorlanır. Bu tarz dışkılama da; HATALI DIŞKILAMA İŞLEVİ (Ikınarak Dışkılama) olarak adlandırılır. Hatta zaman zaman bu gereksiz ıkınmalar; “zorlanma” adı altında yüz mimiklerine ve vücut hareketlerine de yansıyacak şekilde artırılır. Yani Zorlanma=Katmerli gereksiz ıkınma.
      Kullanıcı Hatası temelinde pek farkında olmadan yıllarca devam eden gereksiz ıkınma ve zorlanmalar; zamanla mekanizmada, yani pelvik taban ve rektumda bir takım yapısal ve işlevsel hasarlara yol açmaya başlar. Ortaya çıkan Anismus, Rektosel, Rektal Mukozal Prolaps veya Intussusception gibi hasar(lar)ın derecesine bağlı olarak dışkılama güçlüğü belirginleşmeye ve gereksiz ıkınma ihtiyacı da artmaya başlar. Sıklıkla karın şişkinliği, hazımsızlık ve gaz sıkıntıları olarak yaşanan dışkılama güçlüğü; makatta (namluda) sorun olmadığı sürece fark edilmez veya geçiştirilir. Ya da tuvalete çıkma sıklığı artırılarak tolere edilir.
      Ancak zamanla gereksiz ıkınmaların devamlılığına paralel olarak makat kaslarında zorlanma ve kasılma (Anal Spazm) tetiklenir. Yani mekanizmaya ilave olarak namlu (makat) da hasar görmeye başlar. Anal Spazm, makatta yanma-sızlama ve kaşıntı olarak ilk belirtilerini vermeye başlasa da; beslenme değişiklikleriyle bir şekilde "idare edilir!.." halde tutulur veya önemsenmez.
      Ama “çekirge bir sıçrar, iki sıçrar…” misali, zamanla ishal ya da kabızlık olarak tanımlanan bir dönem geçirilir ve gereksiz ıkınmalarda ani artış olur. İşte o zaman; makatta belirginleşen anal spazmın da katkısıyla mekanik gücün travma etkisi tavan yapar ve makat ağzında fissür adı verilen çatlak(yara) oluşur. Yani yavaş yavaş dolan bardak, son damla ile taşar. Sonra da "hiçbir şeyim yoktu, birden oluştu" denir. Makatta oluşan bu çatlak(fissür) yeni oluştuğu için AKUT ANAL FİSSÜR adını alır.
      Anal Fissür; ağrı sinir uçlarının yoğun olduğu makat ağzında oluşur. Dolayısıyla dışkılama sırasında cam kesiği gibi batıcı, kesici ve/veya yanma, sızlama tarzında ağrı hissedilir. Bu ağrıya paralel olarak makat kaslarındaki kasılma (Anal Spazm) daha da tetiklenir.

      Vücuttaki yara iyileştirme mekanizması bu çatlağı da iyileştirmeye çalışır. Ama önce makatta travmaya yol açan gereksiz ıkınmaların ve anal spazmın azaltılması gerekir. Yanı dışkılama işlevinin norm standartlarına çekilmesi ve “gereksiz ıkınmadan bol yumuşak dışkılama” şekline dönüştürülmesi gerekir.

Ancak "daha çok sulu şeyler yiyeyim, az yiyeyim, sadece sebze yiyeyim, iki hap içeyim, krem süreyim, fitil kullanayım, dışkı yumuşatıcı kullanayım..." tarzı yaklaşımlarla bu hedefe ulaşılamaz.

      Çünkü neden-Sonuç ilişkisi dâhilinde Kullanıcı hatası ile başlayan ve Anal Spazm’a kadar giden bu kısır döngüleri kırmak hiç de kolay değildir. Bu nedenle de birçok akut anal fissür; iyileşiyor gibi görünse de zamanla tekrarlar ve müzminleşmeye başlayarak kronik anal fissür formuna dönüşür. Hatta bununla da yetinmeyip zamanla ek sorunlara sebep olur. Kısaca Anal Fissür; "aşağı tükür sakal yukarı tükür bıyık" misali bezdirir.

2015/10
« « Anal Fissür (Çatlak) Anal Fissür Nasıl Kronikleşir? » »

 
Opr.Dr. Levent TEZCAN
Genel Cerrahi Uzmanı
  
Kükürtlü Mah. Oulu Cad. Oylum Gökberk Sitesi F-Blok D:1
Osmangazi/BURSA
  
Muayenehane TEL :  + 90 224 235 10 50
GSM :  + 90 532 485 18 00
E-MAİL :  basurum@gmail.com
   basurum@hotmail.com

 
Web Stats

basurum.com ® 2006-2009
Bu site kişileri bilgilendirmek amacıyla hazırlanmış olup, sağlık hizmeti vermemektedir.
Bu bilgilere dayanarak profesyonel tıbbi danışmanlık hizmeti almayı ihmal etmeyiniz ve geciktirmeyiniz.